از نظر توپوگرافي ارتفاعات استان جزء رشته كوههاي مركزي ايران است و شامل ناهمواريهاي شرقي چاله لوت و ارتفاعات ديواره شرقي و جنوبي چاله جازموريان مي باشد اين كوهها در همه جا به هم متصل نبوده و حوزه هاي پست داخلي در فواصل آنها رشته هاي مشخصي را بوجود آورده اند. عرض كوهستانها از شمال به جنوب افزايش مي يابد. بطور كلي اين ناهمواريها  را می توان به دو بخش شامل كوههاي سيستان و كوههاي بلوچستان تقسيم نمود.

استان سیستان وبلوچستان با درا بودن بیش از 6300000 هکتار بیابان وماسه زار عرصه مناسبی جهت انجام تحقیقات دانشجویی وغیر آن برای محققان علاقمند در این رشته هاست .تحقیقات زیادی انجام شده ومسائل بسیاری نیز برای تحقیق وپژوهش باقی اند. در اینجا به برخی تحقیقات مورد نیاز که می تواند اطلاعات مفیدی را در اختیار بر نامه ریزان و مجریان  برنامه های مقابله با بیابانزایی قراردهد اشاره می شود.

هامون جازموریان پایاب رودخانه های بی شمار مناطق وسیعی در استانهای کرمان وسیستان وبلوچستان است.اما مهمترین منبع تغذیه کننده آن رودخانه بمپور است.  چاله جازموریان یکی از پست ترین کویر های ایران است وبا توجه به درجه حرارت بالای منطقه که به بیش از 50 درجه نیز می رسد اغلب اوقات خشک وبدون اب می باشد. پدیده ها ورخساره های بی شمار ژئو مورفولوژیکی جازموریان را آزمایشگاه زنده علم " ریخت شناسی زمین" ساخته است.رخساره های زرده، چربه، منظره شخم خورده،ناهمواریهای عینکی ، گل ها وشکوفه های نمکی  و... مناظر زیبا وچشم نوازی دارند.

تثبیت بیولوژیک حاشیه هیرمند:

اين طرح در حاشيه رودخانه سيستان از جاريكه(نقطه ورود هیرمندبه ایران)  تا درياچه هامون انجام گرفت .سطح كل اجراي پروژه حدود 2400 هكتار ميباشد كه به صورت هر هكتار 300 اصله محاسبه و تامين اعتبار شده است.مهمترين اهداف  حاصل شده را ميتوان به شرح ذيل عنوان نمود:

- تثبيت حاشيه رودخانه سيستان و جلوگيري از برداشت خاك از آن.

- جلوگيري از ورود ذرات ماسه به داخل رودخانه سيستان .

- جلوگيري از تجمع ماسه در مسيل و جلوگيري از هجوم آن به اماكن مسكوني در روستاهاي پائين دست.

- جلوگيري از گرد و غبار حاصل از مناطق بالادست كه تا ارتفاع گونه‌هاي كشت شده در حركت بود.

- ايجاد اشتغال موقت براي ساكنان منطقه كه كار و كسب خود را از دست داده بودند .

- بكارگيري دستگاهها و ادوات پيمانكاران بومي منطقه در طرح و ايجاد زمينه اشتغال براي آنها.

- ترويج فرهنگ مشاركت مردمي در اجرای پروژه ها و توسعه فضاي سبز.

مالچ پاشی با فرآورده های نفتی درایران از سال 1346 ودر سیستان وبلوچستان از سال 1356جهت تثبیت ماسه های روان در منطقه نیاتک سیستان آغاز شد وتاکنون اراضی با وسعت 28000 هکتار در شهرستانهای ایرانشهر( بمپور ، شمس آباد وقاسم آباد )، نیکشهر (اسپکه)،چابهار(بندر تنگ واطراف آبشیرین کن) وزابل(نیاتک،شریف آباد، بیبی دوست ، باغک ، سهراهی دشتک ونوار مرزی تاسوکی )حداقل یک بار چهره مالچی را تجربه کرده اند. علی رغم اثرات نامناسب والبته ثابت نشده ! زیست محیطی ،این فرآورده های نفتی نسخه تلخ درمان هجوم ماسه های روان به اراضی زراعی ، اماکن مسکونی ، تاسیسات اقتصادی ، خطوط انتقال نیرو و... می باشند واز میلیونها ریال خسارات مادی وبی نهایت خسارات بهداشتی وروانی ساکنان کانون های بحرانی فرسایش بادی جلوگیری می کنند.

 انار شیطان که گونه هایی از آن در منطقه فنوج شهرستان نیکشهر وجود دارد درختچه‌ای بومی جنوب آسیا است.معمولا ارتفاع آن بین 4 تا 12 متر است.برگهای تقریبا همیشه سبز انار شیطان متقابل باریک و کشیده با کناره‌های صاف است.گلهای آن درشت بی بو و سرخ رنگ و یا زرد مایل به قرمز و درازای جام گلها 4 تا 7 سانتیمتر است.میوه باریک و دراز آن به طول 20 سانتیمتر است.این گیاه در برابر خشکی کم‌آبی و آتش نیز مقاوم است.چوب آن زیبا محکم بادوام است و برای ساختن برخی چوبهای جادو خاص کاربرد دارد و نیز برای لوازم چوبی ظریف و مورد استفاده زیاد نیز بکار می‌آید.این گیاه در شفابخشی نیز برای درمان برخی بیماریها مانند لکه‌های سفید روی پوست بزرگی طحال بر اثر طلسم و نیز سفلیس استفاده میشود.نام دیگر آن پرپوک است.

گل فشان ناپگ (نافک: براساس باور محلی گل فشان ناف دریاست) یکی از سه گل فشان موجود در جلگه ساحلی چابهار است که در فاصله 130 کیلومتری از مرکز شهرستان ودر امتداد جاده ساحلی چابهار - بندر عباس قرار دارند.2گل فشان مثل تپه بوده واز چند سال قبل غیر فعال شده اند وسومی به شکل آتشفشان! در حال حاضر فعال است.

استان سیستان وبلوچستان با وسعتی معادل ۱۸۷۵۰۲ کیلومتر مربع واقع در جنوب شرق کشور (با دارابودن ۱۰ شهرستان وجمعیتی حدود ۷/۱ میلیون نفر( سرشماری سال۷۵)یکی از کم تراکم ترین استانها از نظر جمعیتی می باشد وبادارا بودن۴/۱۱رصد از مساحت کل کشور ازنظر وسعت دارای رتبه نخست است.

چابهار را چهار بهار گفته اند  از آنرو که هوای این دیارهمیشه بهاری (اگر چه هوای چابهار برای عمده میهمانان در طول سال گرم به نظر می آید  اما به گواهی آمار هواشناسی خنک ترین بندر جنوبی کشور است)می باشد. بارانهای تابستانه (مونسون) وزمستانه(مدیترانه ای)گاه وبی گاه طراوت خاصی به آن می بخشدو"گلهای کاغذی" ودرختچه های همیشه سبز "سمر" برای میهمانان وتازه واردان یاد آور بهار جاههای دیگر میهن است.